HABAŞ'ta 19 işçinin yaşamını yitirdiği patlamaya ilişkin bilirkişi heyetinin hazırladığı ön raporun ayrıntıları ortaya çıktı. Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından görevlendirilen iş güvenliği, metalürji ve makine mühendislerinden oluşan heyet, patlamanın çelikhane bölümündeki ark ocağında meydana gelen su ve erimiş metal teması sonucu gerçekleştiğini belirledi. Raporda, soğutma sistemindeki su sızıntısına neyin neden olduğuna ilişkin ise bir tespit yer almadı. İşçilerin ve mühendislerin anlatımlarında ise tavan vincinin ark ocağının üzerine çökmesi, doğal gaz ve oksijen hatlarının kopması, taşıyıcı mesnet direklerinin devrilmesi ve bakım sırasında gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması gibi ayrıntılar öne çıktı.

Patlama sonrasında ortaya çıkan yüksek ısı ve zehirli gazlara karşı çalışanların hızlı şekilde güvenli alana ulaşmasını sağlayacak kaçış koridorlarının ve koruyucu bariyerlerin de standartlara uygun olmadığı raporda yer alan değerlendirmeler arasında bulundu.
PATLAMANIN NEDENİ SU VE ERİMİŞ METAL TEMASI
Evrensel'in aktardağına göre, Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından görevlendirilen bilirkişi heyetinin hazırladığı ön raporda, HABAŞ'taki patlamanın çelikhane bölümünde bulunan ark ocağında meydana gelen su ve erimiş metal teması sonucunda gerçekleştiği belirtildi. Rapordaki teknik değerlendirmelere göre, ark ocağının yüksek sıcaklığa dayanmasını sağlayan su soğutmalı panellerde veya boru hatlarında meydana gelen sızıntı ya da yırtılma nedeniyle soğutma suyunun yaklaşık 1600 derece sıcaklığındaki sıvı çeliğin içerisine karıştığı belirlendi.
SUYUN BUHARLAŞMASI ŞİDDETLİ BASINÇ OLUŞTURDU
Ön raporda, sıvı metalin altına hapsolan suyun milisaniyeler içerisinde buharlaşarak hacminin yaklaşık 1600 katına çıktığı ifade edildi. Kapalı veya yarı kapalı ergitme ortamında meydana gelen bu genleşmenin şiddetli bir basınç dalgasına ve sıvı metalin çevreye saçılmasına yol açtığı kaydedildi.SOĞUTMA SİSTEMİ VE BAKIM EKSİKLİKLERİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
Bilirkişi heyetinin teknik değerlendirmelerinde, ark ocağının soğutma sistemine ilişkin kontrol ve bakım eksiklikleri de öne çıktı. Soğutma devresi panellerinde oluşabilecek metal yorgunluğu, korozyon ve aşınmaların zamanında tespit edilemediği, periyodik kontrollerin ve tahribatsız muayene (NDT) testlerinin yetersiz kaldığı belirtildi.
ERKEN UYARI SENSÖRLERİ VE TAHLİYE SİSTEMLERİ
Ön raporda, sistemdeki su basıncı düşüşünü veya sıcaklık anormalliklerini anlık olarak algılayarak ocağı otomatik biçimde durdurması gereken emniyet sensörleri ve otomasyon sistemine ilişkin tespitlere de yer verildi. Söz konusu sensörlerin ve otomasyon sisteminin devre dışı olduğu ya da görevini gerektiği şekilde yerine getirmediği belirtildi.Patlama sonrasında ortaya çıkan yüksek ısı ve zehirli gazlara karşı çalışanların hızlı şekilde güvenli alana ulaşmasını sağlayacak kaçış koridorlarının ve koruyucu bariyerlerin de standartlara uygun olmadığı raporda yer alan değerlendirmeler arasında bulundu.





